Dörde On Kala Durmuş Bir Saat ve Hülya

Sivrihisar’ın tepesindeki saat kulesinin yelkovanı otuz yıldır dörde on kala gösteriyordu ve kasabada kimse artık ona bakarak saat söylemiyordu. Hülya Demirtaş kırk bir yaşındaydı, tapu kadastro müdürlüğünde teknikerdi ve kulenin oturduğu parselin sınırlarını yeniden ölçmek için ekim sonunun keskin rüzgârında tepeye tırmanmıştı. Bir aldatan kadın sex hikayesinin baş kişisi olacağını düşünmezdi; evliliğine ihanet etmeyi değil, evliliğinin ne zaman sustuğunu düşünürdü çoğunlukla. Kulenin kapısı aralıktı. İçeriden çekiç sesi, ardından bir adamın kendi kendine söylediği eski bir türkü geliyordu.

Adam merdivenin başında, dişli çarklarla dolu ahşap bir sandığın yanına çömelmişti. Kırk dört yaşında, kır saçlı, gözlüğünü alnına itmiş biriydi. “Belediye mi gönderdi sizi?” diye sordu, başını kaldırmadan.

“Kadastro,” dedi Hülya. “Parsel.”

“Ben de saat.” Adam ayağa kalktı, yağlı elini pantolonuna sildi ve uzattı. “Selçuk Ayan. Eskişehir’den. Bu kuleyi yeniden çalıştırmak için tutuldum. Belediye başkanı otuz yıldır durmuş bir saatin bir kasabaya kötü şans getirdiğine inanıyor.”

“Siz inanıyor musunuz?”

Selçuk bir süre düşündü. “Durmuş bir saatin insana yalan söylemediğine inanıyorum. Günde iki kere doğruyu gösterir. Çalışan ama geri kalan saatler daha tehlikelidir.”

Günde iki kere doğru

Hülya’nın ölçümü bir öğleden sonra sürmeliydi. Üç hafta sürdü. Her salı ve perşembe öğle arasında kuleye çıkıyor, Selçuk’un çarkları tek tek temizlemesini, kırık bir dişliyi tornada yeniden yapmasını, pirinç bir parçayı ışığa tutup sabırla incelemesini izliyordu. Selçuk ona çarkların adlarını öğretti: maşa, ankraj, sarkaç, vurma kolu. Hülya ona Sivrihisar’ın kayalık dağlarının haritada nasıl gösterildiğini, bir sınır çizgisinin bir insanın hayatını nasıl ikiye bölebileceğini anlattı.

İkinci haftanın salısında Selçuk ona tornadan yeni çıkmış küçük bir dişliyi uzattı. “Tut,” dedi, “ısısını hisset. Metal yeni doğduğunda böyle sıcaktır.” Hülya avucunu açtı; dişli gerçekten sıcaktı, neredeyse canlı. Selçuk’un parmakları bir an onun avucunda kaldı, dişliyi bırakmak yerine onun elini tuttu. İkisi de bunu fark etti, ikisi de bir şey söylemedi. Selçuk elini çekti, özür diler gibi gözlüğünü düzeltti. Hülya dişliyi geri verdi ve o gece, mutfak tezgâhında bulaşık yıkarken, avucunda hâlâ o sıcaklığın durduğunu hissetti.

Erdal’dan söz etmedi. Kırk beş yaşındaki, on altı yıllık kocasından, iyi kalpli, kibar, her akşam televizyonun karşısında uyuyakalan ve iki yıldır başka bir odada yatan adamdan. Kavga etmiyorlardı. Bu en kötüsüydü. Kavga etmek için bir şeyi önemsemek gerekirdi; onlar ise birbirlerine tuzu uzatıp iyi geceler diyen, nazik iki kiracıya dönüşmüştü.

Üçüncü haftanın perşembesinde Selçuk sordu. “Yüzük takıyorsun ama hiç acele etmiyorsun. Eve dönmek için.”

Hülya yüzüğüne baktı. “Evde beni bekleyen bir saat yok,” dedi. “Ya da var, ama o da dörde on kala durmuş.”

Selçuk elindeki bezi bıraktı. Uzun süre bir şey söylemedi. Sonra merdivenin dar penceresinden kasabaya baktı; Ulu Cami’nin kurşun kubbesine, eski evlerin kiremitlerine, uzakta kayaların griye kesmiş sırtına. “Ben dört yıl önce boşandım,” dedi. “Kimse kimseyi aldatmadı. Sadece bir sabah, ikimiz de saatin çoktan durduğunu fark ettik. Keşke daha önce fark etseydik. Ayarlanacak bir şey kalmamıştı.”

Hülya’nın içinde bir şey kıpırdadı; acı değildi, daha çok uzun süre uyuşmuş bir bacağa kan gelmesi gibi bir karıncalanma.

O akşam merdivenleri inerken Selçuk arkasından seslenmedi, Hülya da dönüp bakmadı. Ama aşağıda, kulenin kapısında durup kendi elinin sırtını kokladı ve üzerinde makine yağıyla pirinç tozunun kokusunu buldu. Eve gittiğinde Erdal yine televizyonun karşısında uyuyakalmıştı. Hülya bir süre kapı eşiğinde durup ona baktı. Kötü bir adam değildi. Hiç olmamıştı. Üstüne bir battaniye örttü, kumandayı elinden aldı, ışığı söndürdü. Kendi odasına geçip yatağın kenarına oturdu ve yüzüğünü parmağında çevirdi, çevirdi. Yapacağı şeyin adını biliyordu. Ondan kaçmayacaktı. Ama bu evde iki yıldır kimsenin kimseye dokunmadığını, birinin bunu söylemesi gerektiğini de biliyordu. Belki o kişi kendisi olacaktı; belki de önce kendine dokunulmasına izin vermesi, sonra konuşabilmesi gerekiyordu. Sabaha kadar uyumadı. Pencereden tepedeki kulenin karanlık siluetine baktı; dörde on kala, her zamanki gibi.

O haftalarda Hülya kendini aynada daha uzun süre izlerken yakaladı. Ruj sürmedi; sürmeye cesaret edemedi. Ama perşembe sabahları saçlarını, yıllardır yapmadığı gibi, açık bıraktı. Müdürlükte genç bir memur “Hülya Abla, bir şey mi oldu, çok güzelsiniz bugün,” dediğinde kızardı ve cevap vermedi. Akşamları Erdal’la yemek yerken ona kuleden, çarklardan, Selçuk Usta’nın sabrından söz ediyordu. Erdal dinliyordu; hiç olmadığı kadar dikkatle, Hülya’nın fark etmediği bir dikkatle.

Kulenin içinde

Kasım başında, ilk karın düştüğü akşam, Hülya kuleye mesai saatinden sonra çıktı. Kimse onu oraya göndermemişti. Ölçüm iki hafta önce bitmiş, rapor imzalanmıştı. Kapıyı itip içeri girdiğinde Selçuk tek bir lambanın altında, sarkacı yerine asıyordu. Başını çevirdi ve Hülya’nın yüzünde aradığı şeyi bulamayınca durdu.

“Emin değilsen git,” dedi yumuşakça. “Salı yine burada olurum. Perşembe de. Hiçbir şey sormam.”

“Emin olmadığım tek şey,” dedi Hülya, “neden bu kadar beklediğim.”

Kendisi yaklaştı. Yüzüğünü çıkardı, paltosunun cebine koydu; bunu bir tören gibi değil, bir karar gibi yaptı. Selçuk’un yağ kokan ellerini tuttu, kendi yanağına götürdü. Adamın avucu pürüzlüydü, sıcaktı, titriyordu.

“Bu bir izin mi?” dedi Selçuk.

“Bu bir istek.”

Öpüştüklerinde kulenin içinde yalnızca rüzgârın uğultusu ve sarkacın henüz kıpırdamayan sessizliği vardı. Hülya kendini taş duvara yaslanmış buldu; soğuk taş sırtında, sıcak bir adam göğsünde. Selçuk’un dudakları onun alnına, gözkapaklarına, kulağının hemen altına indi; her durakta bekledi, her beklemede Hülya onu biraz daha çekti. On altı yıldır kimse ona böyle yavaş dokunmamıştı. Kimse bu kadar dikkatle, sanki çok eski ve değerli bir mekanizmayı çözer gibi.

Kulenin en üst katında, saat odasında, Selçuk’un çalışırken üstünde uyuyakaldığı eski bir yün döşek vardı. Hülya paltosunu döşeğin üstüne serdi. Selçuk lambayı kıstı; dört kadrandan giren kar ışığı, ikisinin tenine soluk, mavi bir parıltı düşürüyordu. Hülya onun gömleğinin düğmelerini açarken kendi parmaklarının titrediğini gördü ve güldü. Selçuk da güldü, sonra gülüşü onun boynunda bir nefese dönüştü. Dışarıda kar kasabanın üstüne sessizce yağıyor, kadranların arkasında iki gölge birbirine karışıyordu. Lamba, sonunda, kimse dokunmadan söndü.

Saat çaldığında

Gece yarısını geçerken Selçuk doğruldu, döşeğin yanından el fenerini aldı ve sarkaca dokundu. “Şimdi,” dedi. “Bunu seninle yapmak istedim.”

Sarkacı itti. Bir an hiçbir şey olmadı. Sonra çarklar, otuz yıllık uykudan uyanan yaşlı bir adam gibi gıcırdayarak döndü. Tik. Tak. Selçuk yelkovanı elleriyle döndürüp doğru saate getirdi. Hülya onun omzuna yaslanmış, kadranın arkasından ters görünen rakamlara bakıyordu.

“Sabah dokuzda çalacak,” dedi Selçuk. “Bütün kasaba duyacak.”

“Sonra ne olacak?” diye sordu Hülya. “Saat çalıştığında sen Eskişehir’e döneceksin.”

“Döneceğim,” dedi Selçuk. “Ve sen ne istersen o olacak. Bana gelmen gerekmiyor. Bana bir şey borçlu değilsin. Bu gece kendi saatini kurmak için buradaydın, benim için değil. Bunu bilmeni istiyorum.”

Hülya onun elini kendi göğsüne, kalbinin üstüne koydu. “Duyuyor musun? Çalışıyor.”

“Hiç durmamış,” dedi Selçuk. “Sadece kimse kurmamış.”

Hülya ertesi sabah eve döndüğünde Erdal mutfakta oturuyordu. Uyumamıştı. Önünde iki fincan, ikisi de dolu, ikisi de soğumuştu. Hülya bir şey söylemek için ağzını açtı ama Erdal elini kaldırdı. Yüzünde öfke yoktu; garip bir rahatlama vardı.

“Ben de sana bir şey söyleyecektim,” dedi Erdal. “Aylardır. Bursa’daki şubede biri var. Hiçbir şey olmadı henüz; çünkü önce seninle konuşmak istedim. Ama sen hep o kulenin hikâyesini anlatıyordun, gözlerin parlıyordu, ve ben seni ilk kez o kadar canlı görüyordum ki… sözümü kesmek istemedim.”

Hülya oturdu. Kocasının elini tuttu; on altı yılın en dürüst dokunuşuydu bu. İkisi de ağladı, sonra ikisi de güldü. Kimse kimseye hesap sormadı. Bir şeyin bittiğini kabul etmek, diye düşündü Hülya, onu kurtarmaya çalışmaktan daha büyük bir sevgiydi bazen.

Saat dokuzda, Sivrihisar’ın tepesinden, otuz yıl sonra ilk kez, derin ve pirinç bir ses yükseldi. Kasabada herkes başını kaldırdı. Mutfakta iki kişi, el ele, aynı anda gülümsedi. Hülya pencereden kuleye baktı ve ilk defa, bir saatin doğruyu günde iki kere değil, her an gösterebileceğine inandı.